Dakisolatiematerialen vergelijken
Ontdek alle isolatiematerialen voor je dak en hun eigenschappen. Van PIR tot ecologische opties, vind het materiaal dat past bij jouw situatie.
De keuze voor het juiste isolatiemateriaal is een belangrijke beslissing bij dakisolatie. Er zijn grofweg twee categorieën: synthetische materialen zoals PIR en glaswol, en ecologische materialen zoals cellulose en houtvezel. Elk materiaal heeft eigen sterke en zwakke punten op het gebied van isolatiewaarde, prijs en duurzaamheid. Dit artikel zet alle opties op een rij zodat je een weloverwogen keuze kunt maken.
Welke dakisolatiematerialen zijn er?
De Nederlandse markt biedt een breed scala aan isolatiematerialen. Deze verdelen zich in twee hoofdcategorieën met elk hun eigen kenmerken en toepassingsgebieden.
Synthetische isolatiematerialen
Synthetische isolatiematerialen zijn op dit moment het meest toegepast in Nederland. Deze materialen worden industrieel geproduceerd uit fossiele of minerale grondstoffen.
De meest gebruikte synthetische materialen zijn PIR-platen, glaswol en steenwol. PIR levert de hoogste isolatiewaarde per centimeter, terwijl minerale wol uitblinkt in brandveiligheid. PUR schuim wordt gespoten en is ideaal voor moeilijk bereikbare plekken.
Voor budgetbewuste huiseigenaren zijn EPS en XPS interessante opties. EPS, ook bekend als piepschuim, is de goedkoopste keuze. XPS is vochtbestendiger en wordt vaak toegepast bij omgekeerde platte daken.
Ecologische isolatiematerialen
Ecologische isolatiematerialen winnen aan populariteit onder milieubewuste huiseigenaren. Deze materialen worden gemaakt van hernieuwbare of gerecyclede grondstoffen.
De belangrijkste ecologische isolatiematerialen zijn cellulose, houtvezel, hennep en schapenwol. Cellulose bestaat uit gerecycled krantenpapier en wordt ingeblazen in holle ruimtes. Houtvezelplaten bieden uitstekende zomerse warmtewering door hun hoge warmtecapaciteit.
Ecologische materialen zijn vaak duurder dan synthetische alternatieven. Daar staat tegenover dat ze een lagere CO2-voetafdruk hebben en bijdragen aan een gezonder binnenklimaat.
Eigenschappen per isolatiemateriaal
De keuze voor een isolatiemateriaal hangt af van verschillende eigenschappen. Hieronder worden de vier belangrijkste criteria toegelicht.
R-waarde: isolerende werking
De isolerende werking van een materiaal wordt uitgedrukt in de R-waarde. Een hogere R-waarde betekent betere isolatie. De R-waarde wordt bepaald door de lambda-waarde en de dikte van het materiaal. De onderstaande tabel toont de lambda-waarden van veelgebruikte isolatiematerialen.
| Materiaal | Lambda-waarde (W/mK) | R-waarde per 10 cm |
|---|---|---|
| PIR/PUR | 0,021 - 0,027 | 3,7 - 4,8 m²K/W |
| XPS | 0,029 - 0,038 | 2,6 - 3,4 m²K/W |
| EPS | 0,031 - 0,038 | 2,6 - 3,2 m²K/W |
| Glaswol | 0,031 - 0,040 | 2,5 - 3,2 m²K/W |
| Steenwol | 0,031 - 0,044 | 2,3 - 3,2 m²K/W |
| Cellulose | 0,035 - 0,040 | 2,5 - 2,9 m²K/W |
| Houtvezel | 0,036 - 0,047 | 2,1 - 2,8 m²K/W |
PIR heeft de laagste lambda-waarde en biedt daarmee de hoogste isolatie per centimeter. Glaswol en steenwol zitten in het middensegment. Houtvezel heeft de hoogste lambda-waarde maar compenseert dit met uitstekende zomerse warmtewering.
Brandklasse: veiligheid
De veiligheid van isolatiematerialen wordt uitgedrukt in Euroklassen. Klasse A1 is onbrandbaar, terwijl klasse E brandbaar is met brandvertrager. De brandveiligheid is vooral belangrijk bij woningen met verhoogd risico. De onderstaande tabel toont de brandklassen per materiaal.
| Materiaal | Euroklasse | Smeltpunt |
|---|---|---|
| Glaswol | A1 | >1000°C |
| Steenwol | A1 | >1000°C |
| PIR | B-s2,d0 | ±200°C |
| EPS | E | 80-100°C |
| XPS | E | 80-100°C |
Minerale wol zoals glaswol en steenwol is volledig onbrandbaar met een smeltpunt boven 1000°C. Voor situaties waar brandveiligheid prioriteit heeft, zijn dit de beste keuzes.
Vochtbestendigheid
Vochtgedrag bepaalt hoe een materiaal reageert op vocht in de constructie. Dampopen materialen laten vocht door, terwijl dampdichte materialen dit blokkeren. De onderstaande tabel toont de vochtclassificatie per materiaal.
| Materiaal | μ-waarde | Classificatie |
|---|---|---|
| Glaswol | 1 | Dampopen |
| Steenwol | 1-2 | Dampopen |
| Cellulose | 1-2 | Dampopen |
| Houtvezel | 5-15 | Dampopen |
| EPS | 20-100 | Dampremmend |
| PIR | 50-100 | Dampdicht |
| XPS | 80-250 | Dampdicht |
Bij dampdichte materialen zoals PIR is altijd een dampscherm aan de warme zijde nodig. Dampopen materialen zoals minerale wol en cellulose kunnen vocht beter bufferen en zijn vergevingsgezinder bij kleine fouten in de constructie.
Levensduur
De levensduur van isolatiematerialen bepaalt op lange termijn de prijs-kwaliteit verhouding. De meeste materialen gaan tientallen jaren mee bij correcte installatie. De onderstaande tabel toont de verwachte levensduur per materiaal.
| Materiaal | Verwachte levensduur |
|---|---|
| PIR | 75-100 jaar |
| XPS | 75-100 jaar |
| EPS | 75-100 jaar |
| PUR gespoten | 75+ jaar |
| Steenwol | 75+ jaar |
| Glaswol | 55-75 jaar |
| Cellulose | 50-75 jaar |
| Houtvezel | 50-75 jaar |
Schuimplaten zoals PIR, XPS en EPS hebben de langste levensduur. Ecologische materialen gaan ook tientallen jaren mee, maar kunnen iets korter meegaan dan synthetische alternatieven.
Welk materiaal voor welke toepassing?
Niet elk materiaal is geschikt voor elke situatie. De dakconstructie bepaalt grotendeels welke materialen in aanmerking komen.
Schuin dak isoleren
Bij een schuin dak is de keuze afhankelijk van de beschikbare ruimte tussen de balken. Flexibele materialen zoals glaswol en steenwol klemmen makkelijk tussen de kepers.
PIR-platen worden vaak gecombineerd met minerale wol of als afdekking onder de balken toegepast. Voor isolatie aan de buitenzijde, ook wel sarking genoemd, zijn drukbestendige platen zoals PIR of houtvezel geschikt.
Plat dak isoleren
Een plat dak vereist drukbestendige isolatie die het gewicht van mensen en materialen kan dragen. PIR en XPS zijn hiervoor het meest geschikt.
Bij een omgekeerd dak ligt de isolatie bovenop de waterdichte laag. XPS is dan de enige geschikte optie vanwege de uitstekende vochtbestendigheid. Bij een warm dak worden meestal PIR-platen toegepast.
Beperkte ruimte beschikbaar
Wanneer er weinig ruimte is voor isolatie, is de R-waarde per centimeter doorslaggevend. PIR biedt de beste prestaties in dit segment met een lambda-waarde van 0,021 tot 0,027 W/mK.
Resolschuim gaat nog een stap verder met een lambda-waarde vanaf 0,020 W/mK. Dit materiaal is echter duurder en minder breed verkrijgbaar dan PIR.
Prijs-kwaliteit verhouding
De prijs van isolatiematerialen varieert sterk. Naast de aanschafprijs zijn ook installatiekosten en de te behalen isolatiewaarde van belang voor de totale kosten per m².
Goedkoopste opties
EPS en glaswol zijn de meest betaalbare materialen voor dakisolatie. EPS kost €20 tot €35 per m² inclusief plaatsing, glaswol €20 tot €45 per m².
Het nadeel van deze materialen is de lagere R-waarde per centimeter. Je hebt dus een dikkere laag nodig om dezelfde isolatiewaarde te bereiken als met duurdere materialen.
Beste prijs-prestatie
Steenwol en PIR bieden de beste balans tussen prijs en prestatie. Steenwol kost €20 tot €35 per m² en combineert goede isolatie met uitstekende brandveiligheid. PIR kost €30 tot €55 per m² maar levert een hogere R-waarde per centimeter.
De keuze hangt af van prioriteiten. Is brandveiligheid belangrijk, dan is steenwol verstandig. Is ruimtebesparing cruciaal, dan verdient PIR de voorkeur.
Premium materialen
Resolschuim en houtvezel bevinden zich in het premium segment. Resolschuim levert de allerhoogste R-waarde en is ideaal bij extreme ruimtebeperkingen.
Houtvezel is het premium ecologische materiaal met prijzen van €40 tot €55 per m² inclusief plaatsing. De unieke zomerse warmtewering rechtvaardigt de hogere investering voor wie last heeft van oververhitting.
Hoe kies je het juiste materiaal?
De materiaalkeuze hangt af van meerdere factoren. De dakconstructie, beschikbare ruimte, budget en persoonlijke voorkeuren spelen allemaal een rol.
Een vergelijking van alle materialen helpt bij het maken van de juiste keuze. Daarnaast is het verstandig om offertes bij meerdere isolatiebedrijven aan te vragen voor advies op maat.
Begin met het bepalen van je prioriteiten. Is prijs het belangrijkst, kies dan glaswol of EPS. Wil je maximale isolatie in minimale ruimte, dan is PIR de logische keuze. Hecht je aan duurzaamheid, dan zijn ecologische materialen het overwegen waard.